داشتن دو بایوس در برخی مادربردهای کامپیوتر، معمولاً به دلیل افزایش ایمنی و قابلیت بازیابی در صورت خرابی بایوس اصلی است. این قابلیت معمولاً با نام Dual BIOS شناخته میشود و در بسیاری از مادربردهای گیگابایت (GIGABYTE)، ایسوس (ASUS) و MSI دیده میشود.
دلایل استفاده از دو بایوس در مادربرد:
۱. جلوگیری از خرابی مادربرد در اثر آپدیت ناموفق بایوس
اگر هنگام بروزرسانی بایوس مشکلی پیش بیاید (مثلاً قطع برق یا خطای نرمافزاری)، بایوس اصلی ممکن است خراب شود. در این شرایط، بایوس دوم بهعنوان پشتیبان (Backup BIOS) عمل میکند و اجازه میدهد سیستم دوباره بوت شود و بایوس اصلی را بازیابی کند.
۲. محافظت در برابر ویروسهای بایوس
برخی ویروسها میتوانند بایوس را آلوده یا خراب کنند. با داشتن دو بایوس، در صورت آسیب دیدن بایوس اصلی، سیستم میتواند از بایوس دوم برای راهاندازی مجدد و بازیابی نسخه سالم بایوس استفاده کند.
۳. امکان اورکلاکینگ بدون نگرانی از خرابی بایوس
کاربرانی که سیستم خود را اورکلاک میکنند، گاهی اوقات تنظیمات اشتباهی انجام میدهند که باعث بوت نشدن سیستم میشود. در این حالت، بایوس دوم میتواند بهطور خودکار جایگزین بایوس خراب شود و از نیاز به پروگرام مجدد بایوس جلوگیری کند.
۴. بازگشت به نسخه قبلی بایوس در صورت ناسازگاری آپدیت جدید
اگر پس از بروزرسانی بایوس مشکلاتی مانند ناسازگاری با قطعات سختافزاری یا ناپایداری سیستم ایجاد شود، میتوان با سوییچ کردن به بایوس دوم، از نسخه قبلی بایوس استفاده کرد.
چگونه بین بایوس اصلی و پشتیبان سوئیچ کنیم؟
بسته به مدل مادربرد، روشهای مختلفی برای تغییر بین دو بایوس وجود دارد:
✅ بهصورت خودکار → در صورت خرابی بایوس اصلی، مادربرد بهطور خودکار از بایوس دوم بوت میشود.
✅ با کلید فیزیکی → برخی مادربردها مانند مدلهای حرفهای گیگابایت، یک کلید فیزیکی Dual BIOS دارند که به شما اجازه میدهد بین بایوسها سوئیچ کنید.
✅ از طریق جامپر روی مادربرد → برخی مادربردها دارای جامپر مخصوص هستند که با تغییر وضعیت آن میتوان از بایوس دوم استفاده کرد.
✅ با استفاده از نرمافزار BIOS Setup → برخی مدلها امکان تغییر بایوس را از داخل تنظیمات بایوس فراهم میکنند.
نتیجهگیری
وجود دو بایوس در مادربرد یک ویژگی امنیتی و پشتیبانگیری است که برای جلوگیری از خرابیهای ناشی از آپدیت ناموفق، حملات ویروسی، اورکلاک نادرست و ناسازگاری نرمافزاری طراحی شده است.